Maarten ‘t Hart: Johann Sebastian Bach

Onderhoudende biografie van Maarten ‘t Hart over Johann Sebastian Bach.

 

Maarten 't Hart.

Sommige mensen kunnen heel mooi schilderen, zoals bijvoorbeeld Rembrandt. Anderen kunnen prachtig beeldhouwen, zoals Michelangelo. Bach kon heel mooie muziek maken.

Exponenten van het menselijk kunnen. Kunstenaars die zo uitblinken in wat ze doen dat hun scheppingen de eeuwen overleven. Het misschien wel net zo lang volhouden als de mensheid zelf. Wat voor schilderijen en beeldhouwwerken moeilijker is, bijna onmogelijk, vanwege de onvermijdelijk slijtage van het materiaal, ooit zal de Nachtwacht een wazige vlek zijn aan de muur van het Rijks, dan voor muziek.

Wanneer de zon uitdijt tot een rode reus over vier miljard jaar en de aarde en al het leven erop wordt verzengd tot een kokendhete soep dan gebeurt dat vast op de klanken van Johan Sebastiaan Bach: ‘Wohl mir, das ich Jesum habe’.


Zeker als het aan Maarten ‘t Hart ligt. Die heeft een boek geschreven over z’n favoriete componist waar nogal wat giswerk in zit omdat er over Bachs leven weinig tot niets bekend is. Maar met het weinige dat wel bekend is ging Van ‘t Hart graag en met vol overgave aan de slag.

Het resultaat is een gedegen overzicht van zo’n beetje alles wat de grote Bach heeft gecomponeerd. Heel wat en dat voor een man die twintig kinderen had. Waarvan er overigens maar weinig de pubertijd haalden. Misschien dat er daarom zo’n troostrijke werking van z’n composities uitgaat.

Het werk van een wat je noemt gekweld genie. Was alles over rozen gegaan in het leven van de componist en kapelmeester dan was de kwaliteit van z’n muziek misschien niet zo hoog geweest als nu. Maar dat blijft gissen. Iets dat Van ‘t Hart ook graag doet.

Hele uitweidingen bijvoorbeeld over een handgemeen dat de grote componist gehad zou hebben met een lid van het orkest dat hij dirigeerde. Een fagottist die zich in z’n goede eer aangetast voelde toen Bach z’n kwaliteiten als muzikant in twijfel trok. Veel gespeculeer over een handgemeen. Ach, het waren misschien wat ruwere tijden dan nu. Met als tegenwicht de inmiddels zo goed als verdwenen geloofsijver.

Net als Rembrandt van Rijn gebruikte Bach ook de Bijbel als inspiratiebron. Maar dan wel het Nieuwe Testament en niet het oude. Het leven van Jezus dus op klank gezet en dan vooral het tragische, de mensheid tot verlossing dienende slot. Al met al resulterend in een kleine duizend composities die hij ons na liet als christelijk paascadeautje. Stuk voor stuk door Van ‘t Hart met nauwgezette precisie geboekstaafd. Gelukkig ook als e-book verkrijgbaar.

Auteur: Maarten ‘t Hart
Uitgever: De Arbeiderspers
ISBN: 9789029524414
Digitaal formaat: EPUB met digitaal watermerk
Prijs: €11,99